Współczesne standardy ochrony praw człowieka w perspektywie krajowej, europejskiej, międzynarodowej

Zakres badań

Głównym celem projektu naukowo-badawczego było kompleksowe zbadanie współczesnych procesów ochrony praw człowieka, standardów prawnych oraz wyzwań stojących przed systemami ochrony jednostki w dynamicznie zmieniającym się świecie. Badania koncentrowały się na analizie skuteczności uniwersalnych i regionalnych mechanizmów praw człowieka, roli instytucji krajowych i międzynarodowych, a także wpływu czynników społecznych, technologicznych i geopolitycznych na poszanowanie praw i wolności człowieka. Szczególną uwagę poświęcono przyszłości praw człowieka oraz adaptacji systemów prawnych do nieustannie zmieniających się realiów współczesnego świata.

Nasze analizy w ramach badań podstawowych obejmowały m.in.:

• Prawo uchodźcze i migracje: Przeanalizowaliśmy nowe regulacje unijne w ramach Nowego Paktu o migracji i azylu, badając ich spójność z Konwencją Genewską, konstrukcję fikcji braku wjazdu oraz ryzyko naruszenia zasady non-refoulement i standardów humanitarnych.

• Gwarancje procesowe i prawa jednostki: Zbadaliśmy standardy dostępu do wymiaru sprawiedliwości dla osób z niewidoczną niepełnosprawnością i neuroróżnorodnością, a także proporcjonalność ingerencji organów państwa w prawo do prywatności (w tym pozyskiwanie danych informatycznych i jawność rozprawy głównej).

• Wolność słowa, dezinformacja i sztuczna inteligencja: Przeprowadziliśmy pogłębioną analizę napięć między ochroną debaty publicznej a zwalczaniem dezinformacji, a także prawno-akademickich granic wykorzystania generatywnej AI w kontekście rzetelności naukowej.

• Prawa kobiet, mniejszości i ochrona socjalna: Zbadaliśmy mechanizmy ochrony praw kobiet (m.in. w kontekście międzynarodowym oraz kulturowym Azji Południowej), sytuację mniejszości, systemowe naruszenia praw narodu na przykładzie Białorusi oraz gwarancje prawa do zabezpieczenia socjalnego.

• Wyzwania cywilizacyjne i bioetyka: Poddaliśmy analizie współczesne wyzwania dla praw człowieka w Europie i Ameryce Północnej (technologie inwigilacyjne, biometria) oraz bioetyczne dylematy w obliczu rozwoju medycyny, biotechnologii i genomiki człowieka.

Projekt obejmował również badania aplikacyjne (stosowane) rozumiane jako prace mające na celu zdobycie nowej wiedzy i wypracowanie rekomendacji dla praktyki prawniczej oraz instytucjonalnej.

Uczestnicy projektu naukowo-badawczego

W ramach realizacji projektu naukowo-badawczego pragniemy złożyć najserdeczniejsze podziękowania wszystkim badaczom, którzy wnieśli swój cenny wkład w jego powstanie i rozwój. Ich zaangażowanie, wiedza oraz determinacja były kluczowe dla osiągnięcia zamierzonych rezultatów.

Poniżej prezentujemy listę Uczestniczek i Uczestników, którzy aktywnie brali udział w poszczególnych etapach prac badawczych:

1. Aleksander Andzela

2. Emilia Antosik

3. Julia Baca

4. Anna Bembenista

5. Michał Bibrzycki

6. Alicja Bielak

7. Anna Burakowska

8. Emilia Bury

9. Blanka Ciborowska

10. Marta Cierpiał

11. Kinga Czuban

12. Aleksandra Czul

13. Dorota Ferenc-Kopeć

14. Adam Franczyk

15. Aleksandra Franus

16. Sandra Futoma

17. Kamil Gmerek

18. Julia Guzik

19. Malwina Karaś

20. Wioletta Koczwara

21. Kornelia Kołodziejska

22. Anna Kupsch

23. Julia Kurzacz

24. Aleksandra Lenarcik

25. Radomir Lis

26. Piotr Łazarz

27. Konstancja Maślanka

28. Zuzanna Niewiadomska

29. Katarzyna Osiak-Krynicka

30. Michał Paczuski

31. Vivek Pant

32. Marcelina Piskorska

33. Jacek Poletyło

34. Aleksandra Przygodzka

35. Weronika Radziejewska

36. Klara Rokosz

37. Kamil Ryba

38. Aneta Rybarczyk

39. Emilia Sąsiadek

40. Vitaut Siwczyk

41. Natalia Sobierajska

42. Kamil Starczewski

43. Magdalena Stokłosa

44. Paulina Szymańska

45. Filip Turzański

46. Karolina Worku

47. Patrycja Załęgowska

48. Agata Zawadzka

49. Julia Zerbst

50. Krzysztof Zieliński

51. Przemysław Ziętka

Potwierdzenie efektów badań

Realizacja projektu zgodnie z przyjętym harmonogramem oraz założeniami umożliwiła osiągnięcie zakładanych celów badawczych projektu naukowo-badawczego, realizowanego przez Center for American Studies. W wyniku przeprowadzonych analiz opracowano nowe wnioski oraz rekomendacje dotyczące funkcjonowania współczesnych systemów ochrony praw człowieka i praktyki prawniczej. Udział ekspertów i specjalistów w komitecie naukowym zapewnił wysoki poziom merytoryczny oraz naukowy projektu.

Komitet Naukowy i Komitet Redakcyjny

Nad realizacją projektu czuwał Komitet Naukowy złożony z wybitnych specjalistów z zakresu prawa, praw człowieka oraz nauk społecznych.

Wysoki poziom merytoryczny i naukowy projektu naukowo-badawczego został zapewniony dzięki bogatemu doświadczeniu, rozległej wiedzy oraz wsparciu członków komitetu redakcyjnego.